ارتودنسی متحرک چیست ؟ نکات لازمی که باید بدانید

ارتودنسی متحرک قطعات قابل جابه‌جایی است که برای اصلاح مشکلات دهان و دندان استفاده می‌شوند. ازآنجاکه می‌توانید این ارتودنسی را به‌راحتی داخل و خارج از دهان خود کنید، به آن ارتودنسی متحرک می‌گویند. در طول درمان این نوع ارتودنسی چندین بار بریس‌ها را تعویض می‌کنید؛ معمولاً هر چند هفته یکبار به مدت تقریباً 12 تا 18 ماه.

بریس‌های شما در چند هفته اول با بریس‌هایی که در پایان درمان استفاده می‌کنید متفاوت خواهند بود، زیرا به‌مرورزمان دندان‌های شما حرکت می‌کنند و محل قرارگیری آنها تغییر می‌نماید. این بریس‌ها فشار کمی بر روی دندان‌های شما وارد می‌کنند تا به‌آرامی آنها به محل ایده‌آل خود منتقل شوند.

 

 

اجزاء ارتودنسی متحرک

 

پلاک ارتودنسی: این قطعه به سقف دهان می‌چسبد یا روی دندان قرار می‌گیرد و پایه اصلی ارتودنسی است. جنس آن از پلاستیک شفاف یا رنگی است و طراحی آن با شکل دهان فرد مطابقت دارد.

 

سیم‌های فلزی: سیم‌ها به پلاک ارتودنسی وصل می‌شوند و به دندان‌ها فشار می‌آورند تا حرکت کنند. متخصص ارتودنسی این سیم‌ها را به‌گونه‌ای تنظیم می‌کند که به سمت موقعیت دلخواه جابه‌جا شوند.

 

پیچ‌های ارتودنسی:  دندان‌پزشک با استفاده از این پیچ‌ها فشار وارد بر دندان را تنظیم می‌کند. آنها همچنین باعث وسیع شدن فک بالا یا پایین می‌شوند.

 

قلاب‌ها و بندها: این اجزا به سیم‌های فلزی وصل می‌شوند و روی دندان‌های خاصی فشار وارد می‌کنند. 

 

کش ارتودنسی: جنس کش‌ها لاستیک نرم است. آنها بین دندان‌های کنار هم یا بالا و پایین قرار می‌گیرند و با وارد کردن فشار به دندان‌ها، آنها را به حرکت درمی‌آمورند.

 

نگه‌دارنده یا رتینر: این ابزار پس از اتمام ارتودنسی متحرک در دهان و روی دندان‌ها قرار می‌گیرند تا دندان‌ها رد محل جدید خود ثابت بمانند و به حالت اول باز نگردند.

 

 

انواع ارتودنسی متحرک

الاینر

الاینرهای شفاف، مانند اینویزالاین، لوازم قابل جابه‌جایی با تکنولوژی بالا و نازک هستند و در ظاهر شما تغییری ایجاد نمی‌کنند. این نوع ارتودنسی متحرک ارتودنسی نامرئی است که به‌صورت سفارشی ساخته می‌شود. طراحی آن به‌گونه‌ای است که با یک حرکت متوالی روی دندان‌های شما به‌صورت مناسب قرار می‌گیرد. این الاینرها به طور متوسط هر دو هفته یکبار تعویض می‌شوند و نیروی کمی برای حرکت دندان‌ها ایجاد می‌کنند. 

 

رتینر 

متخصص ارتودنسی برای حفظ وضعیت بهبود یافته دندان‌ها از یک تثبیت‌کننده یا رتینر ارتودنسی متحرک استفاده می‌کند. رتینر یا تثبیت‌کننده یک دستگاه دندانپزشکی ثابت یا متحرک است که توسط دندان‌پزشک به‌صورت سفارشی و متناسب با دندان‌ها ساخته می‌شود. دو نوع رتینر محبوب وجود دارد که عبارتند از:

 

رتینر هالی: نگهدارنده هالی از یک سیم فلزی روی یک قوس اکریلیک تشکیل شده است. سیم فلزی ممکن است به‌صورت دوره‌ای توسط متخصص ارتودنسی تنظیم شود تا مطمئن باشید که دندان‌ها در موقعیت موردنظر باقی می‌مانند. قوس اکریلیک به‌گونه‌ای طراحی شده است که به‌راحتی بر روی دیواره‌های زبانی یا کام دهان قرار می‌گیرد.

 

پلاستیکی شفاف: نگهدارنده پلاستیکی شفاف متداول‌ترین ریتینر تحت خلأ (VFR) است. ابتدا یک قالب از دندان‌ها در تراز جدیدشان ساخته می‌شود و سپس بریس‌های پلاستیکی شفاف ایجاد می‌شوند تا به طور کامل روی قوس قرار بگیرند. آنها بسیار ارزان‌تر از سایر ریتینرها هستند و بر ظاهر زیبایی لبخند تأثیر نمی‌گذارند.

 

ارتودنسی متحرک پیشگیری

هدف اصلی ارتودنسی پیشگیرانه این است که مشکلات ظاهری دهان و دندان را از بین ببرد؛ مثلاً دندان‌هایی که به‌صورت انحرافی در حال رشد هستند را شناسایی کنیم و از همان ابتدا آنها را ترمیم نماییم. در این نوع ارتودنسی از روش‌های سایش دندان و وسایل متحرک استفاده می‌شود که موجب رشد صحیح دهانی کودک می‌شوند.

ارتودنسی پیشگیرانه عمدتاً برای کودکان سنین پایین (بین 4 تا 12 سال) که عادات مضر، مانند مکیدن انگشت یا مکیدن پستانک دارند مناسب است. این عادات می‌توانند منجر به بروز مشکلات مال اکلوژن زودرس شوند. گاهی کودک دندان‌های خاصی دارد که به‌صورت انحرافی در حال رویش هستند و در رویش صحیح بقیه دندان‌ها اختلال ایجاد می‌کنند. ارتودنسی پیشگیرانه روشی است که از بروز این مشکلات جلوگیری می‌کند. انواع ارتودنسی متحرک پیشگیری عبارتند از:

 

وسیع‌کننده کام: یک وسیله دهانی است که برای گشاد کردن فک فوقانی باریک استفاده می‌شود. این بریس در سقف دهان شما قرار می‌گیرد و به‌تدریج هر دو نیمه استخوان فک شما را از هم دور می‌کند. وسیع کننده‌های کام بیشتر در کودکان استفاده می‌شوند، اما نوجوانان و بزرگسالان نیز می‌توانند آنها را داشته باشند.

 

ترک عادت: دستگاه‌های ترک عادت‌، دستگاه‌های ارتودنسی متحرکی هستند که برای کمک به بیماران برای حذف عادات دهانی مضر، مانند مکیدن شست و فشار دادن زبان طراحی شده‌اند.

 

فضا نگه‌دار: برخی از کودکان زودتر دندان خود را از دست می‌دهند یا ممکن است به دلیل پوسیدگی نیاز به کشیدن دندان شیری داشته باشند. هنگامی که هر یک از این موارد اتفاق می‌افتد، ممکن است از نگهدارنده فضای ارتودنسی برای حفظ موقعیت اصلی آن دندان استفاده شود. نگهدارنده فضا یک وسیله ارتودنسی متحرک است که به‌صورت سفارشی از مواد اکریلیک یا فلز ساخته می‌شود.

 

فانکشنال: دستگاه فانکشنال برای اصلاح ناهنجاری فک و بهبود عملکرد عضلات فک و صورت استفاده شود. آنها اغلب برای درمان بیماران مبتلا به مال اکلوژن کلاس II به کار می‌روند، یعنی زمانی که فک بالا بیشتر از فک پایین بیرون زده است. از دستگاه‌های فانکشنال نیز می‌توان برای درمان مشکلات اپن بایت استفاده کرد؛ در این حالت دندان‌های جلویی یا فک‌ها از هم جدا هستند و به هم نمی‌رسند.

 

 

مراحل ارتودنسی متحرک

مدت زمان و فرایند درمان با ارتودنسی متحرک معمولاً از یک مسیر ساختاری پیروی می‌کند که با نیازهای فرد سازگار است. 

1. در ابتدا، یک مشاوره و ارزیابی برای تعیین مناسب بودن بریس‌های متحرک انجام می‌شود که معمولاً 1 تا 2 هفته برای تکمیل تمام معاینات اولیه طول می‌کشد. 

2. سپس، بریس‌های سفارشی طراحی و تولید می‌شوند، فرایندی که می‌تواند تا 4 هفته طول بکشد.

3. هنگامی که طول دوره درمان این ارتودنسی پایان یافت، متخصص از رتینر را داخل دهان بیمار قرار می‌دهد تا از برگشت دندان‌ها به جایگاه اولیه جلوگیری نماید.

 

 

مدت‌زمان ارتودنسی متحرک

طول درمان ارتودنسی متحرک در بین افراد به طور قابل‌توجهی متفاوت است و بستگی به پیچیدگی اصلاحات دندانی موردنیاز دارد. این روش درمانی معمولاً بین 6 تا 24 ماه زمان می‌برد. در طول درمان، باید به‌صورت منظم هر 4-6 هفته به مطب بروید تا دکتر شرایط دهان و دندان شما را معاینه کند و برس‌ها را در صورت نیاز تنظیم یا تعویض نماید. این معاینات کمک می‌کنند روند پیشرفت را تحت نظر داشته باشید.

 

 

مزایای ارتودنسی متحرک

 

نامرئی هستند و ظاهر شما را تغییر نمی‌دهند.

 

می‌توانید آنها را برای خوردن، نوشیدن و تمیز کردن دندان‌های خود بیرون بیاورید.

 

ارزان‌تر از ارتودنسی ثابت است.

 

به ویزیت یا مشاوره کمتری با متخصص ارتودنسی نیاز دارید.

 

 

معایب ارتودنسی متحرک

 

ارتودنسی متحرک قادر به درمان نیازهای گسترده ارتودنسی و مشکلات پیچیده فک و دندان نیست.

 

وقتی بریس‌های تراز را بیرون می‌آورید، ممکن است آنها را گم کنید یا به طور تصادفی بشکنید.

 

باید از مصرف نوشیدنی‌های شیرین و اسیدی که ممکن است در بریس‌ها گیر بیفتند خودداری کنید.

 

 

نگهداری ارتودنسی متحرک

هنگامی که ناهماهنگی دندان‌ها اصلاح شد، مرحله حفظ درمان آغاز می‌شود. مراقبت بعد از ارتودنسی متحرک شامل استفاده از ابزاری به نام نگهدارنده یا رتینر است. این وسیله پس از اتمام درمان ارتودنسی در دهان قرار می‌گیرد تا دندان‌ها را در موقعیت جدید خود نگه دارد. اگر از نگه‌دارنده استفاده نکنید، احتمال دارد دندان‌ها و فک به موقعیت اولیه خود برگردند. 
رتینر برخلاف بریس‌ها، به دندان‌ها فشاری وارد نمی‌آورد یا آنها را نمی‌کشد؛ فقط آنها را در جای خود نگه می‌دارد. نگهدارنده‌های متحرک شبیه بریس‌های متحرک هستند و بیشتر در شب استفاده می‌شوند.

 

 

تعرفه ارتودنسی متحرک

قیمت ارتودنسی متحرک به نوع بریس و نوع ارتودنسی بستگی دارد. البته مدت درمان، میزان مشکلات موجود در دهان و دندان، متخصص ارتودنسی و تعداد دفعات ملاقات با پزشک فاکتورهای تاثیرگذار بر قیمت ارتودنسی متحرک هستند. البته برخی از دندان‌پزشکان شرایط پرداخت مناسبی دارند و می‌توانید هزینه درمان را به‌صورت اقساط پرداخت نمایید. 

همچنین می‌توانید از خدمات دندان‌پزشکی دولتی استفاده کنید که هزینه کمتری دارند. بااین‌حال فراموش نکنید که سلامت و زیبایی دندان شما نسبت به هزینه درمان آنها از اهمیت بالاتری برخوردار است. توصیه می‌کنم پیش از انجام این ارتودنسی درباره تمامی هزینه‌های آن با متخصص خود مشورت کنید.