عوارض لیپوساکشن؛ آیا پیکرتراشی بدون ریسک است؟

لیپوساکشن یکی از پرطرفدارترین روش‌های پیکرتراشی است که بسیاری از افراد برای حذف چربی‌های موضعی به آن روی می‌آورند؛ اما آیا این روش بدون خطر است؟ عوارض لیپوساکشن یکی از مهم‌ترین مسائلی است که قبل از تصمیم‌گیری برای انجام این جراحی باید به آن توجه کرد. از ناهمواری‌های پوست گرفته تا عفونت، لخته شدن خون و آسیب‌های داخلی، لیپوساکشن می‌تواند عوارضی داشته باشد که در برخی موارد جدی هستند.

در این مقاله، به بررسی کامل عوارض لیپوساکشن و مشکلات احتمالی آن می‌پردازیم تا شما بتوانید با آگاهی بیشتر، تصمیمی درست بگیرید. اگر نگران عوارض بعد از عمل لیپوساکشن یا خطرات ساکشن چربی هستید تا انتهای این مطلب همراه ما باشید.

عوارض کوتاه مدت لیپوساکشن

پس از انجام لیپوساکشن، بدن وارد مرحله ترمیم و بازسازی می‌شود. در این دوره، افراد ممکن است تغییراتی را در ناحیه عمل تجربه کنند که ناشی از واکنش طبیعی بدن به این جراحی است. میزان و شدت این تغییرات به عواملی مانند تکنیک لیپوساکشن، مهارت جراح، شرایط بدنی فرد و مراقبت‌های بعد از عمل بستگی دارد.

بسیاری از افراد در روزهای اول پس از عمل، با برخی نشانه‌ها مواجه می‌شوند که معمولاً موقتی هستند و طی چند هفته کاهش می‌یابند. با این حال، آگاهی از روند طبیعی بدن بعد از لیپوساکشن، می‌تواند نگرانی‌های بیماران را کاهش داده و آن‌ها را برای مدیریت بهتر دوران نقاهت آماده کند. در ادامه به بررسی دقیق‌تر عوارض بعد از عمل لیپوساکشن و نکاتی که برای کاهش خطرات ساکشن چربی باید در نظر گرفت، خواهیم پرداخت.

کبودی، تورم و درد

در حین ساکشن چربی، رگ‌های خونی کوچک ممکن است آسیب ببینند که منجر به تغییر رنگ پوست و ایجاد کبودی می‌شود. میزان کبودی به نوع تکنیک لیپوساکشن، میزان چربی خارج‌شده و حساسیت بدن فرد بستگی دارد. استفاده از کمپرس سرد در روزهای اول می‌تواند به کاهش کبودی کمک کند.

پس از عمل ساکشن، تجمع مایعات در ناحیه تحت درمان باعث تورم می‌شود. این وضعیت طی چند هفته به تدریج کاهش می‌یابد. پوشیدن گن‌های فشاری مخصوص نقش مهمی در کنترل تورم و تسریع روند بهبودی دارد.

احساس درد و ناراحتی در روزهای اول طبیعی است و معمولاً با مصرف مسکن‌های تجویزشده توسط پزشک کنترل می‌شود. شدت درد به وسعت ناحیه درمان و تحمل درد فرد بستگی دارد و معمولاً طی چند روز کاهش پیدا می‌کند.

بی حسی موقت

در حین خارج کردن چربی، اعصاب کوچک زیر پوست ممکن است تحت تاثیر قرار بگیرند که می‌تواند باعث از بین رفتن موقت حس در آن ناحیه شود. میزان و مدت زمان بی‌حسی به تکنیک جراحی، میزان چربی برداشته‌شده و واکنش بدن فرد بستگی دارد. بی‌حسی معمولاً چند هفته تا چند ماه طول می‌کشد و به تدریج با بازسازی اعصاب آسیب‌دیده کاهش می‌یابد. در برخی موارد نادر، اگر آسیب عصبی شدید باشد، ممکن است این وضعیت طولانی‌تر شود.

تجمع مایع

یکی از عوارض لیپوساکشن که برخی افراد تجربه می‌کنند، تجمع مایع (سروما) در ناحیه تحت درمان است. این وضعیت زمانی رخ می‌دهد که مایعات بدن در فضای خالی ایجاد شده پس از خارج کردن چربی جمع شده و باعث تورم یا برآمدگی در زیر پوست می‌شود.

تجمع مایع معمولاً طی چند هفته تا چند ماه به‌تدریج جذب می‌شود. در برخی موارد، ممکن است پزشک با سرنگ مخصوص مایعات را تخلیه کند تا روند بهبودی سریع‌تر شود؛ اما در صورت باقی ماندن طولانی‌مدت یا ایجاد عفونت و التهاب، باید حتماً تحت نظر پزشک درمان شود.

خونریزی

در اغلب موارد، این خونریزی خفیف است و از محل برش‌های کوچک ایجاد شده برای خروج چربی اتفاق می‌افتد. مقداری خونریزی و ترشح مایعات از محل زخم‌ها در چند روز اول طبیعی است و معمولاً پس از یک هفته کاهش می‌یابد. در صورتی که خونریزی شدید باشد یا ادامه پیدا کند، باید حتماً با پزشک مشورت شود.

سوختگی

حرارت بیش از حد ناشی از لیپوساکشن لیزری یا اولتراسونیک که می‌تواند باعث آسیب به پوست یا بافت‌های زیرین شود. همچنین استفاده نادرست از تجهیزات جراحی و عدم مهارت کافی جراح در کنترل میزان حرارت و قدرت دستگاه در حین انجام عمل ممکن است باعث اصطکاک بیش از حد و ایجاد سوختگی حرارتی شود.

شدت سوختگی بعد از لیپوساکشن بسته به میزان آسیب متفاوت است. سوختگی‌های خفیف معمولاً طی چند هفته بهبود می‌یابند، اما در موارد شدیدتر ممکن است نیاز به درمان‌های پزشکی یا حتی جراحی ترمیمی باشد.

عوارض بلند مدت لیپوساکشن

به طور کلی، تغییرات در بدن پس از لیپوساکشن می‌تواند شامل تغییرات در توزیع چربی، وضعیت پوست و اثرات روانی باشد. عوامل مختلفی همچون نوع پوست، ویژگی‌های ژنتیکی و نحوه مراقبت‌های بعد از عمل در تعیین نتایج بلند مدت تاثیرگذار است. همچنین، تغییرات وزن و سبک زندگی بعد از لیپوساکشن ممکن است بر نتایج نهایی تأثیر بگذارد.

در ادامه، به بررسی دقیق‌تر مشکلات و عوارض بعد از عمل لیپوساکشن که ممکن است در درازمدت رخ دهد خواهیم پرداخت.

ناهمواری پوست

این مشکل به‌طور معمول به دلیل تغییرات در توزیع چربی و کشش پوست ایجاد می‌شود. گاهی پس از خروج چربی، پوست ممکن است نتواند به طور کامل خود را با فرم جدید تطبیق دهد و در نتیجه، خطوط یا برآمدگی‌هایی روی سطح پوست ایجاد می‌شود.

در بسیاری از موارد، ناهمواری‌ها طی چند ماه تا یک سال کاهش می‌یابند و پوست به تدریج صاف‌تر و هموارتر می‌شود. با این حال، برای برخی افراد که پوست آن‌ها خاصیت ارتجاعی کافی ندارد، این مشکل ممکن است نیاز به مداخلات تکمیلی مانند لیزر درمانی یا میکرودرم ابریژن داشته باشد.

افتادگی پوست

این وضعیت زمانی رخ می‌دهد که پوست نتواند به سرعت یا به درستی به فرم جدید بدن پس از خارج کردن چربی تطبیق یابد. معمولاً این مشکل در افرادی که پوست کم‌الاستیسیته دارند یا در مناطقی که چربی زیادی برداشته شده است، شایع‌تر است.

افتادگی پوست معمولاً طی چند ماه اول به تدریج کاهش می‌یابد، به‌ویژه اگر پوست خاصیت ارتجاعی خوبی داشته باشد. در برخی موارد، اگر پوست نتواند به‌طور کامل خود را جمع کند، ممکن است نیاز به روش‌های تکمیلی مانند عمل جراحی کشش پوست (بوتاکس یا لیفتینگ) باشد.

عفونت

این مشکل به‌طور معمول زمانی رخ می‌دهد که زخم‌ها یا برش‌های ایجاد شده در حین ساکشن چربی به درستی مراقبت نشوند یا در صورت وجود مشکلات بهداشتی، باکتری‌ها وارد بدن شوند. عفونت می‌تواند منجر به درد شدید، قرمزی، تورم و ترشح چرک از زخم‌ها شود.

عفونت در صورتی که به موقع درمان نشود، می‌تواند منجر به مشکلات جدی‌تر مانند گسترش عفونت به سایر قسمت‌های بدن یا ایجاد آبسه شود. با این حال، اگر سریعاً درمان شود، معمولاً در عرض چند روز تا یک هفته بهبود می‌یابد. درمان عفونت معمولاً شامل آنتی‌بیوتیک‌ها و مراقبت‌های پزشکی ویژه است.

ایجاد اسکار

در حین انجام ساکشن چربی، برش‌های کوچکی برای وارد کردن لوله کانولا به بدن ایجاد می‌شود و این برش‌ها می‌توانند منجر به تشکیل جای زخم یا اسکار شوند. اگرچه این اسکارها معمولاً کوچک و به مرور زمان محو می‌شوند، اما در برخی افراد به دلیل ویژگی‌های خاص پوست، ممکن است بیشتر نمایان شوند یا طولانی‌تر باقی بمانند.

اسکارهای ناشی از لیپوساکشن معمولاً در ابتدا قرمز و برآمده هستند، اما با گذشت زمان و با رعایت مراقبت‌های مناسب، به تدریج محو می‌شوند و رنگ آن‌ها به تناسب با پوست طبیعی فرد تغییر می‌کند. معمولاً برای از بین بردن کامل اسکار، ممکن است چند ماه تا یک سال زمان نیاز باشد.

نوسانات در میزان مایعات بدن

پس از عمل، بدن ممکن است در نتیجه جراحی و خروج چربی به طور موقت دچار تغییراتی در میزان مایعات خود شود. این نوسانات معمولاً به صورت تجمع مایع یا کاهش حجم مایعات در بدن مشاهده می‌شود که می‌تواند تأثیراتی در عملکرد طبیعی سیستم‌های بدن داشته باشد. 

نوسانات در میزان مایعات معمولاً در هفته‌های اول پس از جراحی به اوج خود می‌رسد و پس از آن، با رعایت مراقبت‌های لازم و تنظیمات بدن، به تدریج برطرف می‌شود. ممکن است تجمع مایعات در بعضی نواحی بدن چند هفته تا چند ماه طول بکشد تا به طور کامل جذب شود.

توزیع نامتقارن چربیها

پس از خروج چربی، پوست و بافت‌های زیرین بدن ممکن است به طور یکنواخت به شکل جدید بدن تنظیم نشوند و در نتیجه، ناهماهنگی یا برآمدگی‌هایی در سطح پوست ایجاد شود. این مسئله می‌تواند به دلیل برداشتن چربی به میزان زیاد از یک ناحیه خاص یا ترکیب نادرست روش‌ها در طول عمل جراحی به وجود آید.

توزیع نامتقارن چربی‌ها می‌تواند در روزهای اول پس از جراحی به دلیل تورم و تجمع مایع به نظر برسد؛ اما در بسیاری از موارد، این مشکل در طول زمان بهبود می‌یابد و پوست به تدریج خود را به شکل جدید تطبیق می‌دهد. با این حال، در برخی از موارد ممکن است نیاز به جراحی‌های تکمیلی مانند ترمیم چربی یا لیفت پوست باشد.

عوارضی که نادر هستند

هرچند لیپوساکشن به‌طور کلی روشی ایمن و مؤثر برای کاهش چربی‌های اضافی بدن است، اما در برخی موارد، ممکن است برخی افراد با عوارض نادر مواجه شوند که به دلایل مختلفی به‌وجود می‌آیند. این مشکلات معمولاً در درصد کمی از افرادی که عمل لیپوساکشن را انجام می‌دهند، دیده می‌شود و با توجه به پیشرفت‌های پزشکی، این موارد کمتر و کمتر می‌شوند.

آمبولی چربی

این وضعیت زمانی رخ می‌دهد که قطعات کوچک چربی که در طول عمل از بدن برداشته می‌شوند، به‌طور غیرمستقیم وارد سیستم گردش خون می‌شوند و می‌توانند به رگ‌های خونی رفته و جریان خون را مسدود کنند. در صورتی که این مشکل به‌موقع تشخیص داده نشود، ممکن است منجر به عوارض شدید شود.

رعایت اصول ایمنی و انتخاب جراح ماهر برای انجام لیپوساکشن می‌تواند به‌طور قابل توجهی خطر بروز این مشکل را کاهش دهد.

واکنش آلرژیک به داروها

در طول این جراحی، ممکن است از داروهای مسکن، آرام‌بخش‌ها یا آنتی‌بیوتیک‌ها استفاده شود که برخی افراد ممکن است به آن‌ها حساسیت نشان دهند. واکنش‌های آلرژیک می‌توانند طیفی از علائم خفیف تا شدید را شامل شوند و در صورت عدم شناسایی و درمان به موقع، ممکن است مشکلات جدی برای بیمار ایجاد کنند.

در صورتی که واکنش آلرژیک به داروها به سرعت شناسایی و درمان شود، معمولاً با داروهای ضد آلرژی یا آنتی‌هیستامین‌ها بهبود می‌یابد. اگر واکنش شدیدتر باشد، ممکن است به درمان‌های پیچیده‌تری مانند آدرنالین یا بستری در بیمارستان نیاز باشد.

مشکلات کلیوی و قلبی

در حین انجام این جراحی، تغییرات در حجم مایعات بدن، تورم و خروج چربی می‌تواند بر عملکرد سیستم‌های مختلف بدن از جمله کلیه‌ها و قلب تاثیر بگذارد. همچنین، در برخی موارد، مشکلات موجود در سلامت قلبی و کلیوی ممکن است در طول یا پس از عمل تشدید شوند.

در صورتی که این مشکلات به سرعت تشخیص داده شوند و درمان‌های مناسب صورت گیرد، افراد می‌توانند بهبودی یابند؛ اما در صورت عدم تشخیص به‌موقع، مشکلات قلبی و کلیوی ممکن است تأثیرات جدی بر سلامت بیمار بگذارند.

آسیب به سیستم عصبی

این آسیب معمولاً در اثر تراشیدن یا آسیب به اعصاب در حین جراحی به وجود می‌آید و ممکن است منجر به مشکلاتی مانند بی‌حسی، ضعف عضلانی یا درد مزمن در نواحی مختلف بدن شود. سیستم عصبی می‌تواند تحت تأثیر حرکات نادرست ابزار جراحی یا استفاده از فشار زیاد قرار گیرد.

آسیب به سیستم عصبی می‌تواند در برخی از موارد موقت باشد و بی‌حسی یا ضعف عضلانی به تدریج در طول چند هفته یا چند ماه بهبود یابد. با این حال، در مواردی که آسیب شدیدتر باشد، ممکن است به درمان‌های فیزیوتراپی یا جراحی‌های ترمیمی نیاز باشد تا وضعیت بهبود یابد.

آسیب به سلول پوستی

این آسیب می‌تواند منجر به خراشیدگی، زخم یا تغییر در بافت پوست شده و در برخی موارد ممکن است به اسکارهای دائمی یا ناهمواری‌های پوستی منجر گردد. پوست یکی از حساس‌ترین قسمت‌های بدن است و هرگونه آسیب به آن ممکن است نیاز به درمان و مراقبت‌های خاص داشته باشد.

آسیب به سلول‌های پوستی معمولاً با مراقبت‌های مناسب و درمان‌های موضعی بهبود می‌یابد. در صورت بروز زخم‌ها یا آسیب‌های جدی‌تر، ممکن است نیاز به درمان‌های ترمیمی پوست یا درمان‌های لیزری برای از بین بردن اسکارها و بهبود ظاهر پوست باشد. بهبودی ممکن است چند هفته تا چند ماه طول بکشد، اما در بسیاری از موارد پوست به حالت طبیعی خود بازمی‌گردد.

عوارض بر اساس ناحیه مختلف بدن

پس از انجام لیپوساکشن، هر ناحیه از بدن ممکن است به‌طور خاص واکنش‌های مختلفی نشان دهد که به دلیل تفاوت‌های ساختاری و عملکردی این نواحی است. از آنجا که لیپوساکشن به برداشتن چربی‌های اضافی از بخش‌های مختلف بدن پرداخته و اثرات آن بسته به ناحیه مورد نظر متفاوت است، مهم است که هر ناحیه به‌طور جداگانه ارزیابی شود تا بتوان مراقبت‌های مناسب را در نظر گرفت و از بروز مشکلات جلوگیری کرد.

باسن و ران

در ناحیه باسن و ران، لیپوساکشن معمولاً برای از بین بردن چربی‌های اضافی و بهبود شکل بدن انجام می‌شود. این ناحیه از بدن به دلیل ساختار خاص چربی و پوست، ممکن است نیاز به مراقبت‌های ویژه برای جلوگیری از ناهمواری بعد از لیپوساکشن داشته باشد. پس از عمل، ممکن است در این ناحیه تورم و درد مشاهده شود که معمولاً با گذشت زمان بهبود می‌یابد.

شکم و پهلو

شکم و پهلوها از بخش‌های رایج برای لیپوساکشن هستند. این نواحی از بدن معمولاً بافت چربی زیادی دارند که پس از برداشتن آن‌ها، پوست ممکن است نیاز به زمان بیشتری برای بهبود داشته باشد. در برخی موارد، ممکن است ناهمواری‌های پوستی یا افتادگی پوست رخ دهد که با مراقبت‌های خاص قابل پیشگیری است. تورم و درد نیز می‌تواند پس از عمل در این ناحیه بیشتر باشد.

سینه و پشت

این نواحی به دلیل ویژگی‌های خاص ساختاری ممکن است تحت تأثیر تورم و ناهمواری‌های پوستی قرار گیرند. همچنین، پس از جراحی ممکن است برای جلوگیری از مشکلات پوستی و بهبود نتایج، نیاز به مراقبت‌های ویژه‌ای باشد.

ناحیه بالای زانو

پوست در این ناحیه ممکن است به دلیل فشار جراحی یا برداشتن چربی، دچار تورم یا ناهمواری‌های پوستی شود. بهبودی در این ناحیه ممکن است زمان بیشتری نیاز داشته باشد و مراقبت‌های پس از عمل برای کاهش مشکلات پوستی مهم است.

ساق پا و مچ پا

لیپوساکشن در نواحی مانند ساق پا و مچ پا ممکن است به دلیل ساختار خاص پوست و چربی، به چالش‌هایی مانند تورم و ناهمواری‌های پوستی منجر شود. در این نواحی معمولاً افتادگی پوست کمتر دیده می‌شود، اما ممکن است مشکلاتی مانند کبودی و درد پس از جراحی رخ دهد. مراقبت دقیق از این نواحی می‌تواند به تسریع فرآیند بهبودی کمک کند.

چانه و گردن

در ناحیه چانه و گردن، لیپوساکشن به منظور حذف چربی‌های اضافی و بهبود خط فک انجام می‌شود. این نواحی به دلیل حساسیت بالای پوست، ممکن است بیشتر در معرض تورم و ناهمواری‌های پوستی قرار گیرند. مراقبت‌های ویژه پس از جراحی برای این نواحی از اهمیت زیادی برخوردار است تا از بروز مشکلات پوستی و افتادگی پوست جلوگیری شود.

چه افرادی بیشتر در معرض خطر عوارض هستند؟

افرادی که از مشکلاتی مانند دیابت، بیماری‌های قلبی یا اختلالات انعقادی رنج می‌برند، بیشتر در معرض خطرات عمل ساکشن هستند. این مشکلات می‌توانند باعث اختلال در بهبود زخم‌ها یا عفونت‌ها شوند. همچنین، افرادی که به داروهای رقیق‌کننده خون یا داروهای خاص دیگر نیاز دارند، ممکن است خطر خونریزی را پس از عمل جراحی افزایش دهند.

افرادی که پوست نازک و غیرالاستیک دارند، ممکن است با مشکلاتی نظیر افتادگی پوست یا ناهمواری‌های پوستی پس از لیپوساکشن روبه‌رو شوند. این مشکل به‌ویژه در نواحی مانند باسن و ران که پوست آن‌ها حساس‌تر است، بیشتر مشاهده می‌شود.

سیگار کشیدن به شدت روند بهبود پس از جراحی را تحت تأثیر قرار می‌دهد. افرادی که سیگار می‌کشند، بیشتر در معرض عفونت‌ها و تاخیر در بهبودی زخم‌ها قرار دارند. همچنین، روند بازسازی بافت‌ها و عملکرد طبیعی پوست به دلیل آسیب‌های ناشی از سیگار، ممکن است کندتر باشد.

افرادی که حجم چربی زیادی در بدن خود دارند، ممکن است در معرض خطر توزیع نامتقارن چربی پس از جراحی قرار گیرند. 

افرادی که سابقه واکنش آلرژیک به داروها دارند، باید در حین جراحی تحت نظر پزشک باشند. برخی از داروهایی که در لیپوساکشن برای بی‌حسی و مسکن‌ها استفاده می‌شود، می‌توانند باعث واکنش‌های آلرژیک شوند که به خطرات عمل ساکشن دامن می‌زند.

چگونه از برخی عوارض لیپوساکشن جلوگیری کنیم؟

برای جلوگیری از بروز عوارض جانبی لیپوساکشن و خطرات عمل ساکشن، لازم است که بیمار به دقت مراقبت‌های قبل و بعد از جراحی را رعایت کند. برخی از عوارض بعد از عمل لیپوساکشن نظیر تورم، درد، کبودی یا مشکلات پوستی می‌توانند با رعایت نکات بهداشتی و مراقبتی کاهش یابند. برای کاهش خطرات و بهبود سریعتر پس از جراحی باید به موارد زیر دقت کنید:

انتخاب جراح متخصص و مجرب

ارزیابی دقیق پیش از عمل

رعایت مراقبت‌های بعد از جراحی

رژیم غذایی مناسب و مصرف آب کافی

پرهیز از سیگار کشیدن و مصرف الکل

استفاده از داروهای تجویز شده

ورزش و فیزیوتراپی پس از عمل