فهرست محتوا
مطالعه4 دقیقه
شکاف لب و کام به عنوان یکی از ناهنجاریهای مادرزادی، بخشهای صورت در لب بالا و دهان را تحت تاثیر قرار میدهد. بر اثر این عارضه، یک شکاف بین لب بالا و دهان ایجاد شده و بافت کافی برای اتصال آنها وجود ندارد. اغلب این نقص در رشد اولیه جنین رخ داده و هنوز علت ایجاد آن به صورت ناشناخته باقی مانده است. اما به نظر میرسد عوامل ژنتیکی و عوامل محیطی مادر در زمان حاملگی روی آن موثر هستند. این نقص به عنوان نقص مادرزادی مربوط به دهان و دندان شناخته شده و درمانهای مؤثری از جمله ارتودنسی لب شکری برای اصلاح ناهنجاریهای دندانی و اسکلتی انجام میگیرد.

مشکلات دندانی ناشی از شکاف لب و کام
ناهنجاریهای موقعیتی دندانها: این ناهنجاری میتواند باعث ایجاد دندانهای اضافی در محل شکاف یا اطراف آن شود. همچنین دندانها ممکن است دارای شکل غیر عادی بوده و کوچکتر یا بزرگتر از حالت عادی داشته باشند.
کمبود تعداد دندانها: شکاف لب و کام در برخی موارد باعث میشود دندان در محل خود رشد نکند. همچنین این ناهنجاری باعث چرخیدن، کج شدن و عدم قرارگیری دندانها در جای خود خواهد شد.
مشکلات ریشه دندانها: ریشه دندانها در این حالت کوتاهتر یا بلندتر از حالت عادی میشود.
ناهنجاریهای فکی: این عارضه باعث بزرگتر شدن یا کوچکتر شدن فکها شده و به بروز ناهنجاری در مفصل فک نیز منجر خواهد شد.

دلایل اهمیت ارتودنسی در افراد مبتلا به شکاف لب و کام
اصلاح ناهنجاریهای دندانی و اسکلتی: انجام ارتودنسی برای افراد مبتلا به شکاف لب و کام باعث قرارگیری دندانها در موقعیت صحیح شده و ناهنجاریهای اسکلتی را بهبود میبخشد.
بهبود عملکرد گفتار: ناهنجاریهای دندانی و فکی باعث ایجاد تاثیرات منفی روی تلفظ کلمات خواهد شد. با ارتودنسی و بهبود قرارگیری موقعیت دندانها، گفتار و تلفظ نیز بهبود پیدا میکند.
بهبود عملکرد جویدن و بلع: با اصلاح ناهنجاریهای دندانی، عملکرد جویدن و بلع به ویژه در کودکان بهبود پیدا کرده و مشکلات مربوط به تغذیه نیز کاهش پیدا میکند.
حفظ سلامت دهان و دندان: درمان زود هنگام با استفاده از ارتودنسی از بروز مشکلات مربوط به دهان و دندان مانند بیماریهای لثه و پوسیدگی دندان جلوگیری میکند.
کمک به بازسازی ساختار فک و کام: ارتودنسی میتواند ساختار فک و کام را بازسازی کرده و ضمن بهبود ظاهر لبخند و صورت، بین فک بالا و پایین تعادل ایجاد کند.

چالشها و پیچیدگیهای درمان ارتودنسی لب شکری
ارتودنسی لب شکری از نوع جراحی ارتودنسی کرانوفاشیال بوده و نیاز به حضور تیمی از متخصصان دارد. جراح، وضعیت دندانها را بررسی کرده و با توجه به شدت پیچیدگی، ارتودنسی مورد نیاز را تجویز میکند.
ناهنجاریهای شدید دندانی و فکی
علت وجود چالشها و پیچیدگیهای درمان ارتودنسی در افراد دچار شکاف لب و کام، بروز ناهنجاریهای شدید دندانی و فکی است. این افراد با طیف وسیعی از ناهنجاریهای دندانی روبرو بوده و برای درمان نیز به یک برنامهریزی دقیق و شخصیسازی شده نیاز دارند. همچنین ممکن است درمان ارتودنسی در این افراد نیاز به ارتودنسی پیشرفته و پیچیده، جراحیهای مختلف برای اصلاح ناهنجاریها و تنظیمات مکرر داشته باشد.
هماهنگی با تیم درمانی چند تخصصی
درمان ارتودنسی شکاف لب و کام به همکاری تیمی از متخصصان مختلف از جمله جراح فک و صورت، دندانپزشک کودکان، ارتودنتیست و روانشناس کودکان نیاز دارد.
مشکلات در رعایت بهداشت دهان و دندان
رعایت بهداشت دهان و دندان در زمان درمان ارتودنسی اهمیت بسیاری داشته و بیمار یا کودک مبتلا به شکاف لب و کام باید طی درمان با درمانگر همکاری داشته باشد. تمیز کردن دندانهای نامرتب دشوارتر بوده و احتمال پوسیدگی دندانها در این گونه کودکان بیشتر است.
طولانی بودن زمان درمان
زمان درمان برای افراد مبتلا به شکاف لب و کام شامل چهار دوره از قبیل دوره نوزادی و قبل از ارتودنسی، در زمان رشد دندان شیری، دوره رشد دندانهای مختلف و در زمان رشد دندان دائمی است. از این رو، درمان ارتودنسی در این افراد به زمان بیشتری نسبت به افراد عادی نیاز دارد.

ارتودنسی کرانوفاشیال، درمان جامع ناهنجاری شکاف لب و کام
ارتودنسی لب شکری زیر شاخه علم ارتودنسی بوده و با استفاده از آن، اصلاح اختلالات دندانی در ساختارهای صورت و جمجمه انجام میشود. هدف استفاده از این حوزه ارتودنسی، درمان افراد با بیماریهای کرونیوفاشیال و بیماریهای ترکیبی صورت و دندان است. این نوع بیماریها به اختلالات ساختاری و شکلگیری اندامها در صورت و جمجمه بستگی داشته و بیماری شکاف لب و کام نیز در این مجموعه قرار میگیرد.

بهترین سن برای شروع درمان ارتودنسی در بیماران لب شکری
به طور کلی ارتودنسی در افراد دچار شکاف لب و طعام از همان دوران نوزادی آغاز شده و تا بزرگسالی ادامه پیدا میکند. در این میان مواردی مانند شدت ناهنجاری و برنامه کلیه درمانی اهمیت دارد.

هزینه درمان ارتودنسی برای افراد مبتلا به شکاف لب و کام
هزینه این درمان به موارد مختلفی مانند شدت ناهنجاری، نوع درمان به کار گرفته شده توسط پزشک، نوع بریسها و دستگاههای اضافی مورد استفاده و همچنین جراحیهای انجام گرفته بستگی دارد. عواملی از قبیل میزان تخصص دندانپزشک، محل قرارگیری کلینیک، وجود بیمه و یا شخصیسازی کردن درمان نیز میتواند این هزینه را افزایش یا کاهش دهد. همچنین باید توجه داشت که ممکن است در این بین چند دندانپزشک در درمان حضور پیدا کرده و نیاز به تغییرات مداوم در طول درمان باشد.