روش های لایه برداری پوست صورت و راز جوانسازی شفاف و سالم
زهرا نوابی
نویسنده
فهرست محتوا
مطالعه13 دقیقه
بهترین و کمخطرترین روش نوین برای جوانسازی پوست و حذف آسیبهای پوستی در لایهبرداری پوست است. همانطور که میدانید لایهبرداری پوست هم میتواند بهصورت فیزیک انجام شود و هم شیمیایی. اگر انتخاب شما برای جوانسازی پوستتان این روش است باید به حسن انتخاب شما تبریک گفت؛ چرا که در این روش غیرتهاجمی گسترهی متنوعی از فیلدهای درمانی را پیشرو دارید. در لایهبرداری پوست صورت با پدیدهی تجدید سلولی و بازسازی کلاژن روبرو میشود که این خود منجر به شفاف و یکدست شدن بافت پوست، حذف لکههای به وجود آمده و آسیبهایی میشود که در طی سالهای زندگی یک فرد به وجود آمده است.
لایه برداری شیمیایی پوست
لایهبرداری فیزیکی و شیمیایی دو نوع از لایهبرداریهای صورت به شمار میروند که در لایهبرداری فیزیکی در درجه اول از انواع اسکرابها و کرمهای حاوی ذرات ریز استفاده میشود و در سطح حرفهایتر ابزارهای لایهبردار مثل تیغ درماتوم که توسط پزشک متخصص صورت میپذیرد. در لایهبرداری شیمیایی همانطور که از اسم آن مشخص است از محلولهای شیمیایی استفاده میشود. بسته به میزان عمق نفوذ پذیری از آلفا هیدروکسی اسید (AHA)، بتا هیدروکسیل اسید (BHA) و یا فنولها برای رفع چینوچروکهای سطحی و یا عمقیتر پوست استفاده میشود.
انواع پیلینگ شیمیایی
بسته به میزان نفوذ در پوست روش پیلینگ به سه حالت سطحی، متوسط و عمیق تقسیمبندی میشود.
پیلینگ سطحی (Light Peel): در این روش از محلولهای شیمیایی از آلفا هیدروکسیل اسیدها (AHA) و بتا هیدروکسیل اسیدها (BHA) مثل گلیوبیک اسید یا لاکتیک اسید استفاده میشود. اینگونه محلولها در لایهبرداری سطحی مناسب برای لکهای پوستی، آکنههای خفیف و همچنین تیرگی پوست هستند. میزان قرمزی و التهاب پوست در این نوع پیلینگ خیلی کم و بدون پوسته ریزی شدید است.
پیلینگ متوسط (Medium Pell): در این مدل پیلینگ که عمق نفوذ بیشتری نسبت به پیلینگ سطحی دارد معمولاً از اسید تری کلرو استیک (TCA) استفاده میشود. این روش همچنین برای درمان چینوچروکهای سطحی تا متوسط پوست بسیار مؤثر است. میزان التهاب و پوسته ریزی در استفاده از تری کلرو استیکها معمولاً تا دو سه روز ادامه دارد و پس از آن بهبودی کامل حاصل میشود.
پیلینگ عمیق (Deep Peel): در این مدل لایهبرداری بافت عمیقی از پوست مدنظر است؛ بنابراین لکهای عمقی و آکنههای قدیمی که سالهاست غیرفعال شدهاند و همچنین چینهای پوستی عمیقتر در این نوع پیلینگ مورد هدف قرار میگیرند. استفاده از محلول شیمیایی فنول (Phenol) با میزان و درصدی که مورد نظر پزشک متخصص پوست است، در این روش صورت میگیرد. دوران بهبودی و نقاهت و بهخصوص مراقبتهای بعدازاین درمان نیازمند حساسیت بیشتری است.
موارد کاربرد پیلینگ شیمیایی
حذف کراتوز و ضایعات پیش سرطانی پوست: کراتوز اکتینیک نوعی ضایعه پوستی خشن، پوستهدار و ناشی از آسیب ناشی از آفتاب است که ممکن است به سرطان پوست تبدیل شود. در این روش پیلینگ باعث حذف سلولهای دارای دیسپلازی (تغییرات پیشسرطانی) میشود. انتخاب نوع و روش پیلینگ به شدت و عمق ضایعه بستگی دارد. با این حال غالباً از پیلینگ سطحی و متوسط در این روش استفاده میشود. همچنین بعد از انجام پیلینگ پوست به شدت حساس به نور خورشید میشود و استفاده از ضدآفتاب ضروری است.
سفت کردن و بهبود استحکام پوست و افزایش شفافیت چهره: محبوبترین کاربرد استفاده از پیلینگ بهرهبردن از روشهای آن در زیبایی است. انواع لکههای پوستی، بارداری (پلاسما)، جای جوش و آکنههای قدیمی و غیرفعال و همچنین چروکها و خطوط صورت در این روش بهصورت کنترل شده توسط متخصص و در کلینیکهای معتبر درمان میشوند.
کاهش یا از بین بردن جای جوش و زخمهای سطحی ناشی از جراحت و جراحیهای گذشته: گاهی جای بخیهها و زخمهای خوب شده بر روی چهره افراد بدجور خودنمایی میکند. در این روش با استفاده از محلولهای گفته شده و بهصورت کنترل شده تمامی آثار بافت اضافی از بین میرود. ولی این نکته را فراموش نکنید که اقدامات لایهبرداری شیمیایی به دلیل پرخطر بودن و میزان حساسیت بالای بافت پوست حتماً باید در کلینیک معتبر و تحتنظر پزشک متخصص باشد.
صاف کردن خطوط ریز اخم و خنده و چروکهای سطحی پوست: در این روش خطوط ریز اخم و خنده از بین می روند.
کاهش و از بین بردن لکههای پیری، تغییر رنگ و ناهماهنگی رنگ پوست: این مورد نیز بهصورت سطحی بوده و تا 90 درصد قابلیت درمان دارد که در نتیجه از بین می رود.
لایهبرداری فیزیکی پوست
در این مدل لایهبرداری بهصورت مکانیکی و با روشهای غیرتهاجمی یعنی بدون جراحت و خونریزی لایهای نازک از درم برداشته میشود. لایهبرداری RF یا رادیو فرکانسی از مشهورترین این لایهبرداریهاست که در آن با تاباندن از امواج RF بر بخش آسیبدیده و بافت مرده پوست منجر به گرمشدن دمای بافت، منقبض شدن کلاژنهای بافت و لیفت صورت میشود.
انواع لایهبرداری فیزیکی
اسکراب لایهبردار: قدیمیترین روش لایهبرداری استفاده از کرمهای لایهبردار است که هنوز بهصورت سنتی و با مالش کرم بر روی پوست ذرات ریز داخل آن منجر به حذف لایهی بیرونی درم و ازبینبردن بافت و روشنشدن پوست میشوند. ولی این روش همانطور که گفته شد به دلیل هدفمند نبودن و ازبیننبردن آکنههای عمیق و ککومک و... در حال منسوخشدن است.
دستکش لایهبردار: روشی آسانتر از قبلی و به همان کیفیت و درجهبندی از حذف آکنههای و زخمهای عمیق پوستی.
اسفنج لایهبردار: این اسفنجها معمولاً بافت نرم و زبری دارند که به صورت ملایم پوست را پاکسازی میکنند بدون اینکه آسیب بزنند.
برس لایهبردار: که باز هم همان روش سنتی لایهبرداری سطحی است؛ ولی با ابزارهای متنوع سطح نفوذ و اثرگذاری یکسان
لایهبرداری پوست با تیغ: اشتباه نکنید! این روش لایهبرداری تیغهای بخصوص پزشکی به نام مرسوم تیغ درماتوم هستند نه تیغهای خانگی بنابراین ایجاد زخم و خونریزی نمیکنند. ولی زمانی که توسط پزشک کارآزموده و در کلینیک تخصصی بهصورت کنترل شده و هدفمند به جوانسازی و حذف ضایعات پوستی میپردازند.
کاربرد لایهبرداری فیزیکی پوست
این مدل لایهبرداری که امروزه به دلیل غیر تهاجمی بودن و دوران نقاهت بسیار کوتاه در بین افراد با ریسکپذیری کمتر طرفدار پیدا کرده طیفهای گستردهای از خدمترسانی را فراهم کرده است که از آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- حذف سولهای مرده و روشن شدن فوری پوست: سلول های مرده را حذف و باعث روشن شدن پوست می شود.
- یکنواخت شدن بافت پوست برای زیباتر شدن در آرایش و استفاده از کرمهای زیبایی: علاوه بر این جذب بیشتر انواع محصولات مراقبتی نظیر انواع آبرسان ها و روتینهای پوستی
- کاهش خطوط ریز و چین و چروک در صورت: خطوط ریز و چین و چروک ها را نیز از بین می برد.
لایهبرداری پوست صورت با دستگاه
لایهبرداری با لیزر
این روش به دلیل کاهش خطای انسانی از جدیدترین متدهای لایهبرداری است که بهسرعت در بین کلینیکهای درجه یک تخصصی زیبایی - درمانی در حال رواج است. لیزرهای کربندیاکسید، اربیوم و فرکشنال در ایران بیشترین استفاده را دارند.
انواع لایهبرداری پوست با لیزر
طولموجهای تخریبی (Ablative): این طولموج بدیلی داشتن انرژی بالاتر قابلیت تخریب کامل اپیدرم (لایه عمق 1 میلی متری سطح پوست) و حتی گاهی درم (لایه عمقی 3-4 میلی متر) را بسته به تشخیص پزشک و تحت کنترل او تخریب میکنند. بنابراین برای آکنههای قدیمی و چروکهای عمیق و صاف سازی پوست مناسب هستند. ازین مدل لایه برداریهای میتوان لایه برداری فرکشنال را نام برد.
طولموجهای غیر تخریبی (َNon-Ablative): این مدل تخریب که از طولموجهای ضعیفتری استفاده میشود همانطور که از اسمش مشخص است تخریب زیادی ندارد. نقاهت کمتری به نسبت قبلی دارد و همچنین مخصوص روشنسازی، سفتسازی یا همان لیفت کردن و حذف لکههای سطحی پوست است.
کاربرد لایهبرداری با لیزر
- ازبینبردن جوش یا زخمهای جراحی
- سفت کردن (لیفت) پوست و همچنین تحریک تولید کلاژنسازی (جوانسازی پوست)
- درمان لکههای قهوهای یا قرمز رنگ: مانند حذف تتو ها که بسته به نوع رنگ از لیزر خاص استفاده میشود. سلولهای دارای رنگ متلاشی شده و توسط ماکروفاژهای در زیر پوست بلعیده و از بدن دفع میشوند.
- کاهش و یا درمان کلی خطوط ریز درشت روی صورت و یا بدن
لایهبرداری پوست با دستگاه میکرودرم
دستگاه میکرودرم ابریژن با استفاده از کریستالهای ریز (مثل آلومینیوم اکسید) و سریهای الماسی شکل بهصورت تماس و کشیدگی بر روی پوست همانند پیلینگهای سطحی عمل میکند؛ اما از نظر اثربخشی منجر به پاکسازیهای عمقی و کاهش خصوص ریز میشود. این دستگاه هم اکنون در ایران ملایمترین روش لایهبرداری شناخته شده و بهترین گزینه برای شروع هستند.
دلایل لایهبرداری با میکرودرم ابریژن
- کاهش لکههای پیری و جای جوشهای خفیف
- روشنکردن پوست و بهبود رنگ آن
- کمک به کارایی بیشتر محصولات مراقبت از پوست: با حذف لایهی سلولهای مردهی روی پوست و باز شدن منافذ اثرگذاری محصولات آبرسان و روتینهای پوستی بیشتر میشود.
- کاهش خطوط ریز و چینوچروکها مانند خطوط پنجه کلاغی: خطوط ریز و نازکی که از گوشهی خارجی چشم به سمت شقیقههای کشیده میشوند و غالباً ناشی از خنده و یا اخم و یا روند پیری در صورت بعضی افراد مشاهده میشوند.
لایهبرداری با درما ابریژن
درما یا درم ابریژن همان لایهبرداری بهصورت عمقیتر به نسبت میکرودرم است. همچنین غیرتهاجمیتر از قبلی بوده و با دستگاههای چرنده بر روی پوست صورت میگیرد. درمابریژن تحتنظر پزشک، با بیحسی موضعی یا بیهوشی خفیف انجام میشود و معمولاً نیاز به چند روز تا چند هفته مراقبت و ترمیم دارد.
دلایل لایهبرداری با درما ابریژن
- صاف کردن پوست و متعادل کردن رنگ چهره: فقط در موارد وجود اسکارهای عمیق و به تایید پزشک متخصص در صورت از این روش استفاده میشود.
- از بین بردن جای جوش و لکههای پوستی عمیق
- کاهش خطوط عمودی لب، خطوط خنده و سایر چین و چروکهای صورت
لایهبرداری IPL
خیلیها فکر میکنند این روش مختص حذف موهای زائد است درحالیکه این فکری اشتباه است! IPL مخفف عبارت Intense Pulsed Light به معنی "نور پالسی شدید" است. این تکنولوژی از نورهای چند طولموجی استفاده میکند (برخلاف لیزر که تکطول موجی است)، و به همین دلیل میتواند لایههای مختلف پوست را هدف قرار بدهد بدون تخریب مستقیم سطح پوست.
کاربرد لایهبرداری با IPL
- آسیب های ناشی از آفتاب نظیر ککومک و سوختگیهای مزمن
- هیپرپیگمانتاسیون (رنگدانههای اضافی): حالتی است که در آن پوست بهصورت غیرطبیعی تیره میشود. این پدیده غالباً در اثر مصرف داروها، تغییرات هورمونی مثل بارداری و یا بهصورت ژنتیکی به وجود میآید.
- لکههای سنی و ککومک
- رگهای عنکبوتی: این مدل رگها که در زیر پوست قرار میگیرند برخلاف واریس نازک و سطحی هستند. همچنین این رگها به رنگهای قرمز آبی و بنفش هستند و بیشتر در صورت و پاها دیده میشوند.
- مشکلات بافتی: نظیر منافذ باز و ناصاف پوست، اسکارهای ناشی از ضربه و جراحی
- ضایعات عروقی: بهطورکلی هرگونه تغییر یا ناهنجاری در رگهای خونی پوست گفته میشود. مانند رگهای عنکبوتی، خال شرابی و...
- قرمزی و روزاسه: بیماری التهاب مزمن پوستی در صورت است که منجر به قرمزی پایدار گونهها، رگهای خونی قابلمشاهده و حتی گاهی درگیری مداوم چشمها میشود.
لایهبرداری پوست صورت با دستگاه میکرونیدلینگ
این دستگاه بهصورت اختصاصی و با ایجاد میکرو زخمها در محلهای معین ایجاد تحریک کلاژنسازی کرده و پوست را بهصورت هدفمند ترمیم و بازسازی میکند. گاهی پس از انجام لایهبرداری با این روش به دلیل عمقیتر بودن آن پوستهپوستههایی ایجاد شده و ریزش میکنند که امری طبیعی است و طی یک الی دو روز بهبود مییابد؛ بنابراین میکرونیدلینگ بیشتر برای جوانسازی پوست از طریق حذف نقاط تیره (مثل ککومک و لکههای پیری) استفاده میشود تا لایهبرداری کلی.
بهترین روش لایهبرداری برای صورت کدام است؟
قطعاً این سؤال بسیار کلی است و باتوجهبه هر فرد و بسته به نوع نیاز پوست و یا هدف و دیدگاهی که از انجام لایهبرداری دارد میتواند بسیار متفاوت باشد. اما اگر بخواهیم این دستهبندی را بر اساس نوع پوست افراد و نیازهای فیزیولوژیک تقسیمبندی کنیم میتوانیم به موارد زیر اشاره داشته باشیم.
عوامل مؤثر در انتخاب بهترین روش لایه برداری پوست صورت
نوع پوست
پوست براساس خشک یا چرب و مستعد آکنه بودن روندهای درمانی متفاوتی دارد.
حساسیت پوست
میزان حساسیت پوست و محل موضع لایه برداری روشهای متفاوتی برای انجام آن وجود دارد. مثلاً برای افراد با پوستهای حساس و مستعد اگزما لایه برداریهای عمقی نظیر پیلینگهای شیمیایی عمیق، درما ابریژن و لیزرهای تخریبی میتواند مخاطره آمیز باشد. با این وجود تشخیص نهایی با پزشک متخصص است. همچنین انجام لایه برداری سطحی برای اسکارهای عمیق و کهنه تنها اتلاف هزینه است!
وضعیت سنی پوست
بهترین زمان برای لایه برداری بعد از سی سالگی ست زیرا در این زمان پوست در بازه زمانی طولانیتری خود را ترمیم میکند و به تولید سلولهای مرده میرسید. همچنین وجود چین و چروکها و لکهای پوستی در میانسالی شیوع پیدا میکند، نه جوانی و یا 20 سالگی.
مشکلات پوستی
بسته به نوع آکنه و یا میزان آسیبی که در پوست ایجاد شده لایه برداری میتواند بصورت سطحی و یا عمقی و یا ترکیبی و هدفمند باشد.